TARİHÇE

“Deve Damı” eşek ve deve kervanlarının konakladığı, kayadan oyulmuş veya taştan yapılmış büyük mekanlara verilmiş bir isimdir.

Han Yolu (1.derecede İpek ve Ordu Yolu) Ürgüp’ün 5 Km. kuzeyinden geçer. Sarıhan Kervansarayından ayrılan Kilikya (Çukurova)   yolu da Ürgüp’ün merkezinden devam eden  “Uluyol” dur.

Anadolu’nun tüm tarihsel serüveninde  doğanın belirlediği İpek Yolu, eşek kervanlarıyla yapılan  Asur-Kültepe Ticareti, Roma, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde de canlılığını korumuştur. Aksaray-Ürgüp arası tüm bu yolların kavşak noktası olmasıyla günümüzde de stratejik konumunu  sürdürmektedir.

“Deve Damı” da Anadolu’nun en sağlam kalelerinden Burgut Kalesinin  (Ürgüp)  yönetim merkezinde yer alır. Ana tanrıça tapkısı alanının çok yakınında olması neolitik dönemlerden beri bu kaya barınak ve eklentilerinin kullanıldığı ihtimalini güçlendirmektedir.

Su yolları, yem takaları, tandırlar, oturma sekileri ve havalandırma sistemleriyle tüccarların hizmetindeki deve damları, hayvanların ısısıyla iktisadi olması, tünellerin güvenlik sağlaması gibi olanaklar sebebiyle tercih edildiğinden  han işletmeciliği önemli bir sektör olmuştur.

Osmanlı Döneminde Nevşehirli Damad İbrahim Paşa da 15 Km  uzaklıktaki Kavak Kasabasından Ürgüp’e kaya tüneller açtırıp Avanos künkleri döşeterek su getirmiş; bunlardan birisi de  Deve Damı’nın içinden geçerek Karamanoğlu İbrahim Bey Camisi şadırvanına getirilen sudur.

Tüccarlar bu hanlarda mallarına yaslanarak uyur, yemeklerini yedikten sonra şakalaşırlar, gezici dervişler ve ozanların veciz ve nükteli deyişleriyle zamanlarını verimli şekilde doldurabilirlerdi.

“Deve Damı” ”2008 yılında Fresco Konakları’nın temizlik çalışmaları sırasında tavanının bir kısmı çökmüş olarak ortaya çıkmıştır. Aslına uygun şekilde onarımdan geçirilerek 2018 yılında toplantıların özel davetlerin verilebileceği özel bir mekan olarak hizmete girmiştir.

Yöresel lezzetleri, geleneksel tandır kültürüyle vermeye çalıştığımız bu mekanda önceliğimiz, gelen misafirlerimizin Kapadokya yemek kültürünü anlatmak  aynı zamanda ağızlarında unutulmayacak bir tad bırakmaktır.